NAJWAŻNIEJSZE PŁYNY NAWADNIAJĄCE

Medycyna » NAJWAŻNIEJSZE PŁYNY NAWADNIAJĄCE

5°/o roztwór glukozy -— jest to 5% roztwór glukozy w wodzie destylowanej. Osmolalność jego wynosi 278 mOsm/kg wody (jest więc izotoniczny z osoczem), a wartość kaloryczna — 200 kcal/l. Podając 5% roztwór glukozy, dostarcza się ustrojowi wody i kalorii. Pokrycie zapotrzebowania kalorycznego tym płynem jest jednak niemożliwe, ze względu na niskie stężenie glukozy. Roztwory glukozy zapobiegają uwalnianiu się potasu z komórek i ketozie.

W praktyce pediatrycznej rzadko podaje się dożylnie wyłącznie 5% roztwór glukozy. W stanach odwodnienia prawie zawsze dochodzi do strat zarówno wody, jak i elektrolitów. Dlatego 5°/o roztwór glukozy podaje się na ogół jednocześnie z roztworami elektrolitów. Najczęściej stosuje się w stanach odwodnienia u niemowląt kroplowe wlewy dożylne zawierające jednakową ilość 5% roztworu glukozy i fizjologicznego roztworu chlorku sodowego. Taki skład płynu zapewnia zarówno dostateczny dowóz wody, jak i elektrolitów. Stosuje się go w ilości przeciętnie 150 ml/kg wagi/ dobę, z szybkością od 10 do 20 kropli/min.

W odwodnieniu hipertonicznym podaje się płyn kroplówkowy o składzie 2 cz. 5% roztworu glukozy i 1 cz. 0,9% roztworu soli. Niektórzy autorzy w odwodnieniu hipotonicznym podają płyn o składzie 2 cz. 0,9% roztworu chlorku sodowego i 1 cz. 5% roztworu glukozy. Na ogół jednak wystarcza w tej postaci podanie jednakowych ilości roztworu soli i glukozy. Zamiast 0,9% roztworu chlorku sodowego można podawać 5% glukozę z płynem Ringera. Rzadko stosuje się roztwór 5% glukozy bez roztworów elektrolitów. Wskazaniem do jego podania jest konieczność pokrycia pozanerkowych strat wody w ostrej niewydolności nerek z bezmoczem.

10% roztwór glukozy w wodzie destylowanej — może być stosowany zamiast 5% roztworu glukozy. Szybkość podawania nie powinna przekraczać 15 kropli/min. Osmolalność jego wynosi 556 mOsm/kg wody a wartość kaloryczna 400 kcal/l.

Rzadziej stosowane są roztworyhipotoniczneglukozy (2,5%) i hipertoniczne (20% i 40%). Te ostatnie wywierają drażniące działanie na naczynia krwionośne i sprzyjają powstawaniu zakrzepów żylnych. Wymagają one specjalnych cewników plastykowych. Pozwalają one na dostarczenie większej ilości kalorii w mniejszej objętości wody i dlatego są cenne w ostrej niewydolności nerek, kiedy pokrycie zapotrzebowania kalorycznego inną drogą jest niemożliwe, a podawanie większej ilości wody jest przeciwwskazane. 20% roztwór glukozy zawiera 800, a 40% — 1600 kcal/l. Hipertoniczne roztwory glukozy mają również zastosowanie lecznicze w zwalczaniu stanów obrzękowych mózgu.