SKŁAD I OBJĘTOŚĆ PŁYNÓW USTROJOWYCH I METODY ICH POMIARU

Medycyna » SKŁAD I OBJĘTOŚĆ PŁYNÓW USTROJOWYCH I METODY ICH POMIARU

Woda ustrojowa stanowi 50—70% wagi ciała. Różnice te zależą od ilości tłuszczu, który jest tkanką ubogą w wodę. U dorosłego, otyłego człowieka woda stanowi około 50%, u chudego osobnika 70°/» wagi ciała. Woda stanowi większy procent wagi ciała u mężczyzn niż u kobiet. U dzieci poniżej 1 mies. życia zawartość wody jest większa i wynosi 77% wagi ciała (od 70 do 83%). Jeszcze większą zawartość wody stwierdza się w życiu płodowym. U 4-miesięcznego płodu wynosi ona 91%, u 7-miesięcznego 83% masy ciała. Zależy to częściowo od słabo rozwiniętej tkanki tłuszczowej. Procentowa zawartość wody maleje stopniowo i dochodzi do 60% w wieku od 6 mies. do 2 lat.

W wieku dziecięcym nie ma różnicy w ilości płynów ustrojowych w zależności od płci. Zależność ta zaznacza się dopiero w okresie dojrzewania. Stosunkowo większa zawartość wody w stosunku do masy ciała u niemowląt zależy w dużym stopniu od większej w tym wieku ilości płynu zewnątrzkomórkowego. Wyraźne zmniejszenie się procentowej zawartości wody w ciągu pierwszych 2 lat życia, a zwłaszcza w ciągu pierwszych 6 mies., zależy głównie od zmniejszania się objętości płynu zewnątrzkomórkowego. Chociaż pod względem anatomicznym są niemowlęta w wodę bogate, to jednak pod względem czynnościowym nie mają one nadmiaru wody w ustroju.

Niemowlęta odwadniają się znacznie szybciej niż osobnicy dorośli. Jest to skutkiem znacznie szybszej przemiany wodnej u niemowląt niż u osobników dorosłych. Stosunek płynów przyjętych i wydalonych do objętości płynu zewnątrzkomórkowego jest u niemowląt znacznie większy niż w wieku późniejszym. Ilość płynów przyjętych i wydalonych stanowi u niemowlęcia o wadze 7 kg około % jego płynu zewnątrzkomórkowego, podczas gdy u osobnika dorosłego zaledwie ih (ryc. 20).

Wydaje się, że pod względem czynnościowym słuszniej jest porównywać zasoby wodne w ustroju z powierzchnią niż z masą ciała. Niemowlęta mają dużą powierzchnię ciała w porównaniu z masą ciała. W przeliczeniu na powierzchnię ciała niemowlęta są w wodę ubogie. Płyny ustrojowe dzielą się na płyn wewnątrzkomórkowy i płyn zewnątrzkomórkowy. Płyn zewnątrzkomórkowy składa się z kolei z płynu międzykomórkowego i osocza.