Układ oddechowy

Medycyna » Układ oddechowy

Rozwój układu oddechowego następuje wraz z rozwojem klatki piersiowej. Klatka piersiowa noworodka jest krótka, głęboka w wymiarze przednio-tylnym i stosunkowo mało ruchoma. Żebra przebiegają poziomo. Ściany klatki piersiowej są bardzo elastyczne, ze względu na cienkość i stosunkowo większą część chrzęstną żeber. Przyśpieszona czynność oddechowa u niemowląt zależy od większej podstawowej przemiany materii i odmiennej budowy tkanki płucnej. Powierzchnia pęcherzykowa płuc jest zmniejszona w następstwie dużej objętości serca i grasicy, zwiększonych wymiarów tchawicy i oskrzeli, małego światła pęcherzyków płucnych przy grubych ścianach i dużej ilości tkanki śródmiąższowej, niecałkowitego rozprężania się wszystkich pęcherzyków płucnych po porodzie. Płuca noworodka ważą około 50 g, po roku waga ich wzrasta dwukrotnie, w dwunastym roku życia 10-krotnie, u dorosłego 20-krotnie. Rozwój końcowych oskrzelików i pęcherzyków płucnych dotyczy nie tylko wielkości, lecz również ich liczby.

Około 3 roku życia klatka piersiowa przybiera kształt stożkowaty. Wymiar poprzeczny -— w stosunku do przednio-tylnego — zwiększa się, żebra przebiegają skośnie, co poprawia wdech. Liczba oddechów zmniejsza się w tym wieku do 20—30 (na minutę). Światło oskrzeli i pęcherzyków płucnych zwiększa się, a ściany pęcherzyków cieńczeją. W 7 roku życia kształt i ruchomość klatki piersiowej są zbliżone do tego, co widzimy u dorosłych. W tym okresie następuje całkowita dojrzałość morfologiczna i czynnościowa płuc.

Noworodki i niemowlęta mają tor oddychania brzuszny. W wieku poniemowlęcym tor oddychania staje się piersiowo-brzuszny. W okresie pokwitania u chłopców tor oddychania staje się brzuszny, u dziewcząt piersiowy. Oceny czynności układu oddechowego dokonuje się na podstawie badań spirometrycznych i spirograficznych.